การออกแบบโปรแกรมด้วยการเขียนเป็นข้อความ
เป็นการแสดงลำดับขั้นตอนการทำงานด้วยการเขียนเป็นข้อความบอกเล่า ดังนั้น ในการเขียนข้อความต้องเขียนให้ละเอียด ชัดเจน เป็นขั้นตอน เข้าใจง่าย ไม่ยืดเยื้อจนเกินไปจนยากต่อการทำความเข้าใจหรือยากต่อการตรวจสอบความถูกต้อง
การออกแบบโปรแกรมด้วยการเขียนเป็นผังงาน
ผังงาน (Flowchart) คือ รูปภาพหรือสัญลักษณ์ ที่ใช้เขียนแทนคำอธิบาย ข้อความ หรือคำพูดที่ใช้ในอัลกอริทึม เพราะการที่จะเข้าใจขั้นตอนได้ง่ายและตรงกันนั้น การใช้คำพูดหรือข้อความอาจทำได้ยากกว่าการใช้รูปภาพหรือสัญลักษณ์
ประโยชน์ของผังงาน
ทำไมเราจึงนิยมเขียนผังงานประกอบการเขียนโปรแกรม?
- คนส่วนใหญ่สามารถเรียนรู้และเข้าใจได้ง่าย เพราะไม่ขึ้นอยู่กับภาษาคอมพิวเตอร์ภาษาใดภาษาหนึ่ง
- สื่อความหมายด้วยภาพ ช่วยลำดับขั้นตอนการทำงานให้ง่าย ไม่สับสน
- ในงานที่ไม่ซับซ้อน ช่วยให้ตรวจสอบความถูกต้องและแก้ไขโปรแกรมได้ง่าย
- ช่วยให้ผู้อื่นสามารถศึกษาการทำงานของโปรแกรมได้อย่างสะดวกและรวดเร็ว
- สะดวกต่อการบำรุงรักษาหรือเปลี่ยนแปลงแก้ไขโปรแกรมในภายหลัง
วิธีการเขียนผังงานที่ดี
- ใช้สัญลักษณ์ตามที่กำหนดไว้เป็นมาตรฐาน
- ต้องมีจุดเริ่มต้น (Start) และสิ้นสุด (Stop) เสมอ
- ทิศทางการไหลของข้อมูลควรจากบนลงล่าง หรือซ้ายไปขวา
- ทุกแผนภาพต้องมีเส้นเข้า 1 เส้นและออก 1 เส้น (ยกเว้นจุดเริ่มต้น/สิ้นสุด)
- ใช้ข้อความที่สั้น กะทัดรัด และชัดเจนในสัญลักษณ์
- หลีกเลี่ยงเส้นตัดกันไปมา ควรใช้จุดเชื่อมต่อแทนถ้าจำเป็น
- ถ้าผังงานยาวเกินไป ให้ใช้สัญลักษณ์จุดเชื่อมต่อ (Connector)
- รักษาความสะอาด เป็นระเบียบ เพื่อให้ติดตามขั้นตอนได้ง่าย
- ควรทดสอบความถูกต้องของผังงานก่อนไปเริ่มเขียนโปรแกรมจริง
🧩 กิจกรรม: นักออกแบบผังงานมือโปร
สัญลักษณ์มาตรฐานและการเขียนผังงานที่ดี
ตอนที่ 1: เลือกสัญลักษณ์ให้ตรงกับหน้าที่
คลิกเลือกรูปภาพสัญลักษณ์ แล้วเลือกหน้าที่ที่ถูกต้องด้านล่าง
⬭
สัญลักษณ์ A
▭
สัญลักษณ์ B
◇
สัญลักษณ์ C
⭨
สัญลักษณ์ D
โปรดเลือกสัญลักษณ์ด้านบนเพื่อเริ่มตอบคำถาม...
ตอนที่ 2: กฎเหล็กของผังงาน
โจทย์: ทิศทางการไหลของข้อมูลในผังงานที่ดีควรเป็นอย่างไร?
จากล่างขึ้นบน และขวาไปซ้ายจากบนลงล่าง หรือซ้ายไปขวา